Suy luận là một quá trình sử dụng các tri thức đã biết để đi đến kết luận, đưa ra dự đoán hay xây dựng các giải thích. Peirce cho rằng có 3 loại suy luận cơ bản: suy diễn, quy nạp và ngoại suy. Các loại suy luận có thể được minh họa qua ví dụ sau:

Suy diễn

Quy luật: Nếu hình thoi có một góc vuông thì nó là hình vuông

Trường hợp: Hình thoi ABCD có một góc vuông

Kết luận: Hình thoi ABCD là hình vuông

Quy nạp

Trường hợp: Hình thoi ABCD có một góc vuông

Kết luận: Hình thoi ABCD là hình vuông

Quy luật: Nếu hình thoi có một góc vuông thì nó là hình vuông

Ngoại suy

Quy luật: Nếu hình thoi có một góc vuông thì nó là hình vuông

Kết luận: Hình thoi ABCD là hình vuông

Trường hợp: Hình thoi ABCD có một góc vuông

Xem thêm ở bài báo “Phát triển suy luận ngoại suy thông qua các mô hình toán thao tác động điện tử”.